Obcokrajowcowi trudno jest zrozumieć jak doniosłą rolę odegrały monastery w historii, kulturze i świadomości narodowej Bułgarii. Bułgaria została ochrzczona w IX w. Był to fakt religijny i polityczny dokonany przez Św. Cara Borysa I, który nie zawahał się dokonać go na siłę i z poświęceniem swego pierworodnego syna. W ten sposób państwo bułgarskie zjednoczyło trzy grupy etniczne – Prabułgarów, Słowian i Traków. Aby ta potęga została osiągnięta potrzebne były bułgarskie monastery. W ciągu wieków były one zawsze czymś więcej niż tylko instytucjami religijnymi, nigdy nie były jedynie pustelniami, gdzie można skryć się przed światem i w samotności oddawać się kontemplacji. W obrębie klasztornych murów zajmowali się oni nie tylko religią, lecz tworzyli kulturę narodu, jego świadomość narodową, pomagając mu przetrwać wieki okrutnej niewoli. A przeciwnikami Bułgarów w tej nierównej walce były potęgi - Bizancjum i Turcja. I śmiało można powiedzieć, że w klasztorach była tworzona bułgarska historia – historia bohaterstwa i męczennictwa. Sto dwadzieścia zachowanych do dziś bułgarskich klasztorów stanowi żywą kronikę kultury, architektury i twórczego geniuszu narodu bułgarskiego. Aładża Monaster “Aładża” znaczy pasterz. Nazwa ta pochodzi stąd, iż znaleziono tu wyraźne rysunki skalne o motywach pasterskich o okresu wczesnego Średniowiecza. Chrześcijaństwo w okolicach Odesos (dzisiejsza Warna) rozwijało się jeszcze w drugiej połowie I w. i pierwsi chrześcijanie mogli się tu zbierać na modlitwy, nikt ich tutaj nie niepokoił. Wg historyków, prymitywne cele klasztorne w skałach istniały jeszcze w IV w. Informacje dotyczące Arapowski Monaster Arapowski monaster “Św. Niedziela” położony jest 8 km. na północny wschód od Asenowgrada i jest jednym z nielicznych klasztorów w Bułgarii, które zostały zbudowane w tej dziedzinie. Według legendy, święty wody źródlanej z klasztoru wyleczyć ulubieńca lokalnej turecki władca wdzięczności i podarował ziemię pod budowę klasztoru w 1856 roku. Najbardziej oryginalny budynek klasztoru jest czterech wieżę wieża Angela - jeden z najwybitniejszych buntowników z tego regionu. Informacje dotyczące Arbanasi Monaster Żeński „Sw. Bogurodica” powstał w czasach Drugiego Państwa Bułgarskiego. Kiedy – w 1393 r. – Weliko Tyrnowo zostało opanowane przez zaborcę tureckiego, we wsi Arbanasi ocalało jedynie kilka budynków, a wśród nich i ten klasztor. W początkowym okresie niewoli dobrze się rozwijał, lecz stopniowo podupadł ze względu na brak środków. W tej samej wsi jest jeszcze klasztor „ Sw. Nikoły”. Informacje dotyczące Baczkowski monaster Baczkowski monaster został założony w 1083 r. przez bizantyńskiego dowódcę – Gruzina z pochodzenia – Grigorija Bakurianiego i jego brata – Abazija. Z tamtego okresu zachował się dwupiętrowy grobowiec-kostnica, na ok. 300 m od dzisiejszego zespołu klasztornego. Grobowiec jest zdobiony unikalnymi freskami z XI i XII w. Po podboju przez Turków został tu uwięziony dostojnik bułgarskiej cerkwi prawosławnej – Patriarcha Ewtimij. W późniejszym okresie monaster Baczkowski podzielił los większości klasztorów bułgarskich, był ograbiony i zniszczony. Informacje dotyczące Batkunski monaster Monaster „Św. Piotra i Pawła” jest odległy od Pazardrzik o 12 km. Założony w XII w., został zniszczony w czasie przymusowej zmiany wiary tutejszej ludności na islam, wprowadzonej przez tureckiego najeźdźcę w XVII w. Wznowił swą działalność w 1692 r. i był ponownie zrujnowany w 1774 r. W końcu XIX w. świątynia była przywrócona do życia. W ogrodzie klasztornym rośnie jedna z najstarszych winnic w Bułgarii. Pomnikiem kultury, w pobliżu znajdują się ruiny antycznego miasta Batkunion. Informacje dotyczące Batoszevski monaster Batoszevski Klasztor jest 10 km na południe od Sevlievo, na rzeki Rosicy. Klasztor został założony w 1250, zniszczone w wyniku spadku Bułgarii pod panowaniem osmańskim. W 1809 pustelnik usłyszał historię pastirka którzy widzieli to miejsce matki z dzieckiem, siedzi na kamieniu i płakać, że nie jest zapomniany bezdomnych. Mnich mieszkał w małym baraku, do kamienia. Budowa klasztoru rozpoczęła się po epidemii dżumy w 1831 roku. Podczas klasztoru Powstanie kwietniowe (1876) został podpalony przez Turków, ale nagle zaczął padać deszcz i kościół oszczędził z płomieni. Informacje dotyczące Czerepiszki monaster Czerepiszki monaster "Wniebowzięcia Matki Boskiej" znajduje się 30 km od Wracy i jest położony w unikalnej przełęczy „Iskyrsko Defile”. Samochodem można się tam dostać drogą Sofia – Mezdra. Został on wzniesiony za cara Iwana Sziszmana (1371 – 1393), a potem był zrujnowany przez Turków. W końcu XVI w. został odbudowany przez św. Pimena Sofijskiego. Cerkiew „Sw. Georgi” zachowała swój oryginalny wygląd z 1612 r. Z tamtego okresu pochodzą zabytkowe: „Czerepiszko Ewangelie” – księga z oprawą ze złota z 1512 r., bogato zdobiona rycinami o tematyce biblijnej; „Ewangelie Mnicha Danaiła” i „Jakobowata Kniga”. W pobliżu rozegrała się ostatnia bitwa jednego z oddziałów Christo Botewa, dowodzonego przez Georgi Apostołowa. Informacje dotyczące Cziprowski Monaster Cziprowski Monaster „Św. Joan Rilski” znajduje się w dorzeczu Cziprowskiej Ogosty, ok. 5 km od Cziprowcami. Pochodzi z X w. i jest jednym z trzydziestu klasztorów I Państwa Bułgarskiego. Był ostoją i głównym punktem strategicznym podczas Powstania Konstantina i Frużina (XV w.) i Powstania Cziprowskiego (XVII w.). Monaster byl wielokrotnie pustoszony i 6 razy – w XIX w. - uległ częściowemu zniszczeniu, lecz potem zawsze był odbudowywany. Godna zwiedzenia jest wieża-grobowiec, w której przechowywane są szczątki poległych w Powstaniu Cziprowskim. Informacje dotyczące Czirpanski Klasztor Czirpanski Klasztor “Św. Atanazy” jest najstarszym klasztorem na całym kontynencie europejskim. Położony powyżej 15 km na południowy wschód od Czirpana. Klasztor wznosi się wzgórze zgrabna, odkryli pozostałości dawnej twierdzy rzymskiej. Uważa się, że Św Atanazy znajduje się klasztor założony w 344. W tym czasie, patriarcha Aleksandrii Atanazy uczestniczyło dzisiejszej Bułgarii ląduje w związku z prowadzeniem Sobór Serdica-Sofia (343-344 r.). Według biografii świętego, przebywa na drogach w pobliżu Beroe (dziś Stara Zagora) oraz założył klasztor. Informacje dotyczące Głożenski monaster Monaster „Św. Jerzego Zwycięzcy” znajduje się w malowniczej okolicy w północnej części Starej Płaniny i z daleka przypomina zamek z XIII w. Został on założony przez księcia Georgiego Głoża. Jak glosi legenda, wkrótce po zalożeniu, z klasztoru zaczęła znikać cudowna ikona św. Jerzego. Kilkakrotnie odnaleziono ją na szczycie pobliskiego wzgórza i fakt ten został zrozumiany przez mnichów jako znak, iż tam właśnie powinien znajdować się monaster. Długie wieki istniały więc dwa klasztory połączone tunelem, który niestety był zasypany podczas trzęsienia ziemi w 1928 r. Informacje dotyczące Dragalewski monaster Dragalewski monaster jest położony u stóp łańcucha Witosza, powstał on ok. 1345 r. i został nazwany „Carskim Klasztorem”. Uległ zniszczeniu w 1382 r. podczas opanowywania Sofii przez Turków. Odbudowany w XV w. stał się centrum Sofijskiej Szkoły Literackiej. Był on także centrum patriotzymu i działalności wyzwoleńczej w okręgu sofijskim. Klasztorna cerkiew „Wniebowzięcia Matki Boskiej" („Boliarska cerkiew”) - została zbudowana jeszcze przed zaborem tureckim. W 1932 r. dobudowano drugi kościół „Sw. Mina”, i dziś obie cerkwie są połączone. Cerkiew jest zdobiona pięknymi malowidłami ściennymi. Monaster Dragalewski był ważnym ośrodkiem piśmiennictwa religijnego i posiadał znaną szkołę kopiowania dawnych ksiąg (skryptorium). Informacje dotyczące Drianowski monaster Drianowski monaster „Św. Archangeł MichaiIł” została założona w XIV wieku. Był on jednym z ważnych ośrodków isychazmu (mistyczno-religijny kierunek w Kościele Prawoslawnym). W XV w. został zniszczony przez Turków. 40-tych XIX w. rozpoczęto restaurację monasteru. Mnisi z Drianowa aktywnie uczestniczyli w walkach wyzwoleńczych. Monaster odegrał ważną rolę w organizacji Powstania Aprilskiego przeciw najeźdźcy tureckiemu, tu znajdowały się zapasy broni, amunicji i żywności. 29 kwietnia 1876 r. do klasztoru przybywa oddział popa Haritona. Otoczeni przez Turków powstańcy bronią się zaciekle przez 9 dni. Większość z nich ginie a klasztor jest zrównany z ziemią. Informacje dotyczące Etropolski monaster Etropolski monaster "Świętej Trójcy" znajduje się u podnóża szczyta „Czerni Wrych”, 5 km. na wschód od Etropole. Jest zbudowany na skale trawertyn, prawdopodobnie pochodzi z którym jego inna nazwa - "Warowitec". Według tradycji, w poszukiwaniu ciszy i samotności, Św Iwan Rilski ma swoją siedzibę w jednej z jaskiń. Odległość od wsi, jednak zmusił go do odejścia w Riła, od próżności mężczyzn. Mieszkańców Etropole przyjąć święte miejsce i fundacji klasztoru. Informacje dotyczące Iwanowski skalne monastery Skalne monastery istnieją od XII-XIV w., kiedy to było wielu mnichów pustelników. Przysposobili oni dla własnych celów naturalne jasknie, i w ten sposób powstały całe kompleksy klasztorów. Jest tam ponad 250 kościołów. Monaster w skałach "Sw. Archangeł Michaił" jest jednym z największych ośrodków kultury i literatury sakralnej w Bułgarii w XIII i XIV w. Malowidła ścienne z tamtego okresu zachowały się do dziś. Są one włączone do Wykazu Światowego Dziedzictwa Kulturalnego organizacji UNESCO. Informacje dotyczące Kałoferski monastery Klasztor żeński powstał w XVIII wieku. W 1862 roku liczba zakonnic jest teraz 90 i został zbudowany i tej białej świątyni z kamienia datki zebrane w Rosji. Klasztor "Św Narodzenia NMP" znajduje się około 7 km. na północ od Kalofer, w malowniczej dolinie rzeki Białej. Około 200 metrów znajduje się wejście do Parku Narodowego "Bałkan Środkowy". Klasztor został założony w 1640, zniszczone przez Turków i vaobnoven w 1819 roku, ponownie zniszczony w 1877 r. i przywrócony w 1881 r. Informacje dotyczące Kapinowski monaster Kapinowski Klasztor "Św Mikołaja" został zbudowany rzeki Weselina, 18 km od Weliko Tyrnowo i uderzająco podobna do średniowiecznej warowni. Napis na absydzie kościoła klasztornego raporty, że w 1272 to miejsce było świątynią. W 1835 roku kościół klasztorny został zbudowany w 1864 roku i budynków mieszkalnych, w kościele klasztoru przechowywane bogaty zbiór ikon. W 1860 roku mnisi pomoże zorganizować powstanie Hadji Stawri. Klasztor odegrał aktywną rolę w przygotowaniach do "Powstania kwietnia" (1876). Informacje dotyczące Kilifarewski monaster Kilifarewski Klasztor zbudowany ok. 1348-1350 na pobliskim wzgórzu. Założycielem jest wybitny bułgarski duchowny Teodozjusza z Tyrnowo, który z pomocą cara Iwana Aleksandra zamienia ją w jednym z najważniejszych centrów kształcenia i literatury średniowiecznej Bułgarii. Klasztor został zniszczony przez Turków, wielki literacki centrum całkowicie zniszczone. W 1718 roku został ponownie przywrócony do swojej obecnej lokalizacji, ale na koniec wieku wielokrotnie zdewastowane i zrekonstruowany. Informacje dotyczące Klisurski monaster Klisurski monaster pochodzi z okresu II Bułgarskiego Carstwa, został wzniesiony w 1240 r. Był wielokrotnie niszczony w czasie niewoli tureckiej. Odbudowę rozpoczęto w 1869 r., a w 1891 poświęcono nowy kościół „Św. Cyryla i Metodego”. Cerkiew ma ikonostas w stylu Bułgarskiego Odrodzenia ze szkół rzemiosła artystycznego Samokowskiej i Debyrskiej. Ikony w starej cerkwi pochodzą z XVIII/XIX w. W późniejszym okresie dobudowano nową kaplicę „Św. Mikołaja”. Informacje dotyczące Kremikowski monaster Kremikowski monaster „Św. Jerzego Zwycięzcy" to klasztor średniowieczny położony 4 km od dzielnicy Sofii – Kremikowcy. Był wzniesiony w okresie II Carstwa Bułgarskiego, zburzony przez Turków w 1382 r. i na nowo odbudowany w 1493. Zachował się kociół klasztorny „Św. Jerzego” z malowidłami ściennymi z 1493 r.. Ciekawe są też freski przedstawiające św. św. Konstantyna i Elenę oraz portret zbiorowy ktitorów z 1493 r. Cennym eksponatem jest księga „Kremikowsko Ewangelie” – piękny rękopis z XV w. Informacje dotyczące Merdanski monaster Merdanski Klasztor "Św Czterdziestu Męczenników" w wieś Merdania, na drodze Weliko Tyrnowo-Elena. Około kilometr od klasztoru dziś znalazła ruiny średniowiecznego klasztoru z czasów cara Iwana Assen II. W 1853 r, najbogatszym elenchanin Hadji Kesariy Horozov oku zbudowano kościół, budynki, i został opatem klasztoru w nowo utworzonej. Opat aktywnych uchstie bunt "Welczowa Zawera" (1835), a później stał się zwolennikiem Wasyla Lewskiego. Informacje dotyczące Patlejnski monaster Patlejnski monaster to klasztor średniowieczny (IX–X w.) w rezerwacie "Patlejna", jest częścią Narodowego Rezerwatu Archeologicznego "Weliki Presław". Tu znajdowała się siedziba znanych pisarzy z Presławskiej Szkoły Literackiej, jak i ośrodek wyrobu presławskiej, bogato zdobionej ceramiki i wyrobów ze szkła. Istnieje przypuszczenie, iż w tym klasztorze osiadł Sw. Car Borys I, po zrzeczeniu się tronu. Jest tu cerkiew z kopułą i wieżami, z bogato zdobionymi mozaikami ścianami. Informacje dotyczące Monaster Patriarcha Klasztor Patriarcha "Świętej Trójcy" jest około 10 km od Weliko Tyrnowo, w spokojnej dzielnicy, otoczony niedostępnych skałach. Pierwszy klasztor w tym obszarze w 1070. W 1368 roku wycofał się pustelnika Teodozjusz Tyrnowa w małej jaskini w skałach, to przychodzi i innych mnichów. Ostatni władcy bułgarskiej Iwan Alexander i Iwan Sziszman często odwiedzał klasztor i miał poparcie mnichów. Informacje dotyczące Petropawlowski monaster Petropawlowski Klasztor "Św. Piotra i Pawła" jest jednym z 14 klasztorów wokół Weliko Tyrnowo, które zostały zbudowane w czasie Drugie Państwo Bułgarskie i był jednym z najlepiej zachowanych. Wstaje nad pełnym i niedostępnych skałach płaskowyżu Arbanasi, około 6 km. na północny wschód od Weliko Tyrnowo. 31-m. dzwonnica licznika przypomina średniowiecznego zamku. Klasztor roztaczają się wspaniałe widoki na równinie Dunaju i Stara Płanina. Informacje dotyczące Plakowski monaster Plakowski Klasztor "Św proroka Eliasza" jest w 18 km. na południe od Weliko Tyrnowo. Ze względu na bliskość z Kapinovski Klasztor- tylko 2 km., nazywane są podwójne klasztorów. Klasztor został założony w czasie Drugie Państwo Bułgarskie, został rozebrany w upadku Bułgarii pod panowaniem osmańskim. Odrestaurowany w 1450, później kilkakrotnie spalony i zniszczony. W 1835 roku klasztor słynie zorganizowanej bunt "Welczowa Zawera", jeden z kierowców były opat klasztoru Ojciec Sergiusz. Po kruszeniu powstania została zniszczona ponownie. Informacje dotyczące Preobrażenski monaster Preobrażenski Klasztor "Św Przemienienia" znajduje się w bardzo malowniczym miejscu około 10 km. od Weliko Tyrnowo. Leży u stóp czystej skały po lewej stronie rz. Jantry. Od dziedzińcu klasztoru znajduje się bardzo piękny widok kym wąwozu rzeki, za które są widoczne i innego klasztoru - Klasztor Patriarcha. Klasztor została założona w XIV wieku , obecny budynek wzniesiono w XIX wieku. Budowa kościoła katedralnego rozpoczął Dimitar iz Sofii, powieszony przez Turków z udziału w bunt "Welczowa Zawera". Informacje dotyczące Rożenski monaster Rożenski monaster położony jest 5 km. z Melnik w niższych partiach gór Pirin i jest jednym z największych klasztorów w Bułgarii. Wg annałów przechowywanych w klasztorach w Aton, w Grecji, monaster Rożenski powstał w 890 r. Za panowania cara Kałojana i jego bratanka Despoty Aleksego Sława (XII-XIII w.) wzniesiono kilka nowych budynków klasztornych. Monaster jest dobrze utrzymanym i odrestaurowanym zabytkiem, otwartym dla zwiedzających i dla gości. Informacje dotyczące Rylski monaster Monaster Rylski "Św. Iwan Rilski" jest najbardziej znanym bułgarskim klasztorem i znajduje się wysoko w górach - 1147 m n.p.m. Robi ogromne wrażenie swym ogromem, bogatą architekturą, piękną przyrodą naokoło i bardzo dawną historią. Pustelnik Św. Iwan Rylski żył w X w. i mieszkał w jaskinii koło dzisiejszego monasteru. Klasztor został wzniesiony przez jego naśladowców, a jego relikwie znajdują się w kościele klasztornym.Monaster zawsze się cieszył sławą i wieloma przywilejami, był ostoją kultury narodowej i życia duchowego. Apogeum rozwoju nastąpiło w okresie XII – XIV w. Najazd turecki spowodował zniszczenie klasztoru w poł. XV w. Dzisiejszy wygląd kompleksu klasztornego datuje się z XIX w. Informacje dotyczące Monaster "Siedem ołtarzy" Monaster Narodzenia Bogurodzicy (Siedem ołtarzy) znajduje się w bardzo pięknym miejscu, nad rzeką, w pobliżu wsi Osenovlag na drodze Sofia-Mezdra. Powstał on w Drugiej bułgarskiej królestwo za panowania Piotra Delian. Obok była rzymskiej fortecy, która obecnie jest brama klasztoru. Utworzenie klasztoru i legendy, że "Siedem ołtarzy" opiera się na 7 bojarów w XI wieku, stąd jej nazwa. Informacje dotyczące Skrawenski monaster Na miejscu nie było pogańskie sanktuarium, w którym w czasie cara Piotra kościoła został wzniesiony. W 1938 roku ksiądz z Czelopecz jest proroczy sen w Świętego Mikołaja, bo pokazuje klasztor zniszczone przez Turków. Rozpoczął wykopaliska odkryli fundamenty świątyni zniszczone komórki z dużym kominkiem i szkielety ludzi, którzy brali udział w obronie klasztoru przed Turkami. Informacje dotyczące Sokolski monaster Sokolski Monaster “Wniebowzięcia Matki Boskiej” znajduje się o 15 km od Gabrowa. Obecny kościół został wzniesiony w 1834 r., a malowidła ścienne pochodzą z 1862 r. Istnieje teoria, że ikona Matki Bożej z Dzieciątkiem, w małym ikonostasie z lewej strony kościoła, jest cudowny. Cennym zabytkiem architektonicznym w podwórcu jest duże, okrągłe ujęcie wody źródlanej pobudowane przez słynnego architekta i budowniczego – Koljo Ficzeto. Klasztor i świątynia Sokolska odegrała ważną rolę w walce narodu bułgarskiego o wyzwolenie. W 1865 r. dokonano tu poświęcenia sztandaru oddziału partyzanckiego Kapitana Diado Nikoły, a w 1876 r. klasztor stał się miejscem wymarszu gabrowczan - uczestników Powstania Aprilskiego. Informacje dotyczące Sopotski monaster Klasztor żeński „Matka Boska" znajduje się zaledwie 150 metrów na północ od centrum miasta. W XV wieku istniały kapliczki, które w 1665 roku został założony klasztor. W 1877 r. została zniszczona przez Turków, ksieni okrutny zabił. winnica w stoczni jest więcej niż 350 lat i jest uważana za jedną z najstarszych w Bułgarii. Informacje dotyczące Monaster "Św. Konstantyna i Heleny" Liczne kościoły i kaplice zostały wzniesione na wybrzeżu Morza Czarnego. Jeden z tych średniowiecznych klasztorów jest "św Konstantyna i Heleny". Nie ma dokładnego datowania założenia klasztoru. Według jednego z rachunków stało się na początku XVIII w. Jest lato 1908 roku uważany jest za początek pierwszej kurort nowoczesne Morza Czarnego w Bułgarii - Św Konstantyna. Człowiek, który stworzył Park Nadmorski w Warnie - czeski Anton Novak - rozpoczął budowę dzisiejszego cały park klasztoru. Informacje dotyczące Trojanski monaster Trojanski monaster „Wniebowzięcia Matki Boskiej” znajduje się 10 km od miasta Trojan nad rz. Czerni Osym. W XV w. osiedlił się tu mnich pustelnik. Pozyskał on zaufanie miejscowej ludności, wybudowano cerkiew. Monaster był wielokrotnie niszczony a mnisi wymordowani. Ważną datą jest 4 grudnia 1830 r., kiedy to w Konstantynopolu (dzisiejszy Istambuł), w specjalnym dokumencie podpisanym przez zwierzchnika Cerkwi Prawosławnej – Patriarchę Kostandija, klasztor Trojański został ogłoszony „stawropigialnym”, t.zn. podporządkowanym bezpośrednio i tylko jemu. Pobudowano masywne budynki w stylu bułgarskiego Odrodzenia. Tak jak w większości bułgarskich monasterów i tutaj jest cudowna ikona „Sw. Bogurodica Troeruczica” („Matki Boskiej Trzyrękiej”). Informacje dotyczące Zemenski monaster Zemenski monaster “Sw Joan Bogosłow” znajduje się 15 km. od drogi międzynarodowej Sofia – Skopie. Leży w pięknej okolicy w górach Koniawskich, w pobliżu przełęczy Zemenskiej. Większość malowideł ściennych pochodzi z XIV w., a wizerunek św. Anny – z początkowego okresu istnienia kościoła. Kościół został ogłoszony pomnikiem kultury narodowej, a portrety ktitorów są bardzo stare, datowane zaraz po tych Kałojana i Desisławy – w cerkwi Bojanskiej. Informacje dotyczące