Trojan, Trojanski monaster, Czerni Osym, Oreszak

Wraca, Park "Wraczanski Bałkan", Pieczara Ledenika	Sliwen, Park Przyrody "Sinite kamyni"
Gabrowo, Etyra, Bożency, Sokolski Monaster	Bełogradczik, Biełogradcziszki skali
Montana, Berkowica, Wyrszec, Cziprowcy	Przełęcz Iskyrsko Defile, Monastery Czerepiszki i "Siedem ołtarzy"
Botewgrad, Etropole, Skrawena	Tetewen, Ribarica, Głożenski monaster
Trojan, Trojanski monaster, Czerni Osym, Oreszak	Aprilsy, Szipkowo, Cziflik
Park Narodowy "Bałkan Środkowy”, Szczyt "Botew"	Elena, Triawna, Drianowo, Drianowski monaster
Park Narodowy "Szipka"	Koteł, Żerawna, Medwen, Iczera

Trojan (26 000 mieszk.) jest oddalony od Sofii o 180 km. Leży nad rzeką Beli Osym. Miasto ma bardzo bogatą historię, wzięło swą nazwę od starej rzymskiej drogi – Via Trajana, łączącej Dunaj z Trakią i Morzem Egejskim. W pobliżu Trojan jest Park Narodowy "Bałkan Środkowy”. Interesujące są tu Wieża Miejska, stare kompleksy architektoniczne. Każdego roku odbywają się V-kulturalne festiwale i jesienią. Święto śliwki i śliwowicy z wieloma degustacje i konkursy. Tradycja jest Św. Spiridona – patrona rzemieślników.

Kościół "Św Paraskiewy" zbudowany w 1835 roku w starej kaplicy, spalono w 1877 roku i odnowiony dzięki dobrowolnych datków i dotacji po Wyzwoleniu. Kościół jest zdominowany przez bogate zdobienia elewacji i gzymsów. Ikony były malowane przez różnych malarzy i rzeźby w stylu szkoły Triawni. Muzeum tradycyjnego rzemiosła i sztuki stosowanej znajduje się w budynku z 1881 r. Pierwszym piętrze poświęcona jest ceramika Trojan domowego. Wystawa prezentuje drzewnego i rzemiosła, malarstwo, miedź, tkactwa i wiele innych.

Trojanski Monaster „Wniebowzięcia Matki Boskiej” znajduje się 10 km od miasta Trojan nad rz. Czerni Osym. Wzniesiony na wys. 400 m n.p.m. jest największym klasztorem w łańcuchu Stara Płanina, położony wśród pięknych lasów. Kompleks klasztorny jest dobrze zorganizowanym centrum wypoczynkowym z częścią mieszkalną dla turystów, sklepami, sprzedażą upominków, restauracjami. Dziś budynki klasztorne posiadają dobrze wyposażone pokoje hotelowe dla turystów, wokół jest wiele willi, restauracji i gospód, w których można skosztować wspaniałej trojanskiej śliwowicy, pędzonej wg starej klasztornej „receptury”.

W XV w. osiedlił się tu mnich pustelnik. Pozyskał on zaufanie miejscowej ludności, która zaczęła się gromadzić aby modlić się razem z nim czy prosić go o radę. Wybudowano cerkiew poświęconą Bogurodzicy. Monaster był wielokrotnie niszczony a mnisi wymordowani. Ważną datą jest 4 grudnia 1830 r., kiedy to w Konstantynopolu (dzisiejszy Istambuł), w specjalnym dokumencie podpisanym przez zwierzchnika Cerkwi Prawosławnej – Patriarchę Kostandija, klasztor Trojański został ogłoszony „stawropigialnym”, t.zn. podporządkowanym bezpośrednio i tylko jemu. Monaster rozwija się i staje się ośrodkiem kultury duchowej.

Pobudowano masywne budynki w stylu bułgarskiego Odrodzenia. Cerkiew „Św. Mikołaj” jest najstarszym zachowanym budynkiem sakralnym w okolicy, znajduje się poza obrębem klasztoru. Chram klasztorny został zbudowany w 1835 r. z warstw odłamków kamienia i dużych cegieł na przemian, z ocienionymi niszami. Poszczególne części zespołu architektonicznego datują się z różnych okresów, lecz stwarzają wrażenie dobrze skomponowanej całości.

Budynki klasztorne są 3- i 4-piętrowe, z długimi gankami, otwartymi ku wewnętrznemu dziedzińcowi. Malowidła ścienne są dziełem wielkiego mistrza Zacharego Zografa i jego brata – Dymitra. Zachary Zograf i tutaj namalował swój własny portret, wraz z wizerunkiem przeora klasztoru. Namalowanych zostało wszystkich 27 mnichów z ówczesnego okresu. Na ścianie zewnętrznej znajduje się fresk nie pasujący stylem do sakralnego charakteru pozostałych malowideł. Zachary Zograf przedstawił na nim lwa i słonia, symbolizujące bułgarską siłę ducha i spokój w czasie długiej niewoli tureckiej. Wielkie wrażenie sprawiają drewniane płaskorzeźby ikonostasu, wykonane przez mistrzów szkoły Trewneńskiej.

Tak jak w większości bułgarskich monasterów i tutaj jest cudowna ikona „Sw. Bogurodica Troeruczica” („Matki Boskiej Trzyrękiej”). Wg podania ikona była darem złożonym cerkwi przez mnicha wędrującego ze św. Góry Aton do krainy Własów (dzisiejsza Rumunia). Klasztor był ściśle związany z walkami wyzwoleńczymi. Tutaj znalazł schronienie „apostoł wolności” – Wasyl Lewski, był tu także tajny klasztorny komitet wyzwoleńczy, do którego należało 80 zakonników, z archimandrytem Makarijem na czele. W czasie Wojny Rosyjsko – Tureckiej ojciec Makarij zorganizował w klasztorze lazaret dla żołnierzy rosyjskich i wszelkimi sposobami współdziałał z wojskami rosyjskimi.

Balabansko jest położony 6 km. od Trojana. Najbliższe pracują basenów mineralnych w wioskach Szipkowo i Cziflik, stoków narciarskich "Beklemeto", można wypożyczyć rower, aby spróbować swoich umiejętności w paintball, strzelanie z łuku, jazda konna z pikniku na starej rzymskiej drogi "Via Traiana" lub jeep tour w górzystym terenie.

Turystyczni kompleks "Beklemeto" (1320 m npm) znajduje się 20 km na południe od Trojan. Obszar nadaje się do letnich i zimowych wycieczek w dużej części gór. "Beklemeto" jest najlepszy utwór do biathlonu i narciarstwa biegowego, zatwierdzonych przez międzynarodowe organizacje w biathlonie i biegowe oraz FIBA i FIS.

Bieli Osym jest 10 km na południowy zachód od Trojan, idealny do turystyki wiejskiej. Domy i hotele oferowane do organizowania spacerów i wycieczek w regionie, około 10 km. stamtąd i stoków narciarskich.

Hotele w Bieli Osym
Gorno Trape nadające się do ekoturystyki, turystyki kulturowej i turystyki wysokogórskiej. Malowniczej miejscowości górskiej z korzystnego klimatu w Szipkowo i Cziflik, w którym znajdują się baseny termalne, 15 km. do Trojanski Monaster.

Lesznica jest 15 km. na północ od Trojan. Wioska położona jest w rejonie górskim nadaje się do uprawiania turystyki pieszej, spacery, zwiedzanie historycznych i kulturalnych atrakcji.

Oreszak znajduje się 7 km na wschód od Trojan, do rzeki Czerni Osym. Największy kamień milowy w miejscowości jest Trojanski Monaster. Kolejnym zabytkiem jest Ogólnopolskiej Wystawie Sztuki i Rzemiosła Artystycznego i Sztuki - jedyne miejsce w Bułgarii, gdzie rzemieślnicy z całego kraju, pokazać swoje prace. W jednej z sal jest zorganizowany kiermasz, gdzie można kupić wyroby rzemieślników bułgarskich i zagranicznych. W Oreshaka posiada liczne hotele i restauracje tutaj rozwinęły turystyki wiejskich i górskiej.

Czerni Osym leży nad rzeką o tej nazwie, u podnóża szczytu Goliam Kuipen (2169). Niedaleko jest też Wasił Lewski (2166) i Park Narodowy Bałkanu Środkowego. Symbolem miejscowości jest orzeł, wyrzeźbiopny u wjazdu do wsi. Wsi oryginalny i piękny zbiór ponad 2000 starych zdjęć. O 2-3 godziny drogi oddalone jest miejsce na grzbiecie Starej Płaniny, skąd otwiera się piękna panorama na Dolinę Róż – na południu i na Dunaj – na północy.

Muzeum Przyrodniczym w miejscowości została założona w 1956 przez miejscowego nauczyciela biologii. Lekcje dla jego wypchane ptaki i ssaki, w tym regionie. Wiosną 1976 roku biblioteka ciekawe znajduje się w specjalnie wzniesionym w celu budowy, od 1992 r. status Muzeum. Muzeum posiada ponad 700 eksponatów, przedstawicieli wszystkich gatunków zwierząt zamieszkujących Bałkan Środkowy.